{"id":2298,"date":"2025-10-12T13:04:46","date_gmt":"2025-10-12T13:04:46","guid":{"rendered":"https:\/\/ortogonaal.nl\/?p=2298"},"modified":"2025-10-13T16:36:04","modified_gmt":"2025-10-13T16:36:04","slug":"zheng-he-zubrin-vooruitgang","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/","title":{"rendered":"Tussen Zheng He\u2019s vloot en Zubrin\u2019s Mars-expeditie: wanneer heeft vooruitgang een keizer nodig?"},"content":{"rendered":"<p class=\"has-text-align-center\"><strong>Illustratie:<\/strong> Een schets van \u00e9\u00e9n van Zheng He schip met 12 zeilen. Deze tekening komt uit het kaartenboek van <a href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Mao_Kun_map.jpg\">Mao Kun<\/a> met de bespreking van Zheng He maritieme expeditie in de Indische oceaan.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Blik naar buiten richten<\/h2>\n\n\n\n<p>Wie grote sprongen voorwaarts wil maken, moet zijn blik naar buiten richten. Dat gold in de 15e eeuw net zo goed als nu. De Chinese admiraal <strong><a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Zheng_He\">Zheng He<\/a><\/strong> voer decennia v\u00f3\u00f3r Columbus met <a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Ming_treasure_voyages\">honderden schepen over de Indische Oceaan<\/a> en bereikte zelfs de oostkust van Afrika. Zijn expedities waren een demonstratie van macht, organisatievermogen en visionaire ambitie \u2014 mogelijk gemaakt door het centrale gezag van de <strong>Yongle-keizer<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Maar toen de keizer stierf en de bureaucratie de koers bepaalde, werden de schepen ontmanteld en de horizon gesloten. Het ooit zo vooruitstrevende China koos voor stilstand.<\/p>\n\n\n\n<p>De Amerikaanse ingenieur en visionair <strong><a href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Robert_Zubrin\">Robert Zubrin<\/a><\/strong> gebruikt dit voorbeeld in zijn boek <em>Entering Space<\/em> (1999) als waarschuwing: beschavingen die hun exploratiegeest verliezen, verliezen ook hun dynamiek voor maatschappelijke vooruitgang. Vooruitgang vereist een horizon die voortdurend wordt verlegd.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Een paradox<\/h2>\n\n\n\n<p>De geschiedenis laat een intrigerende spanning zien. Grote ontdekkingsprojecten \u2014 van oceaanreizen tot maanprogramma\u2019s \u2014 zijn meestal voortgekomen uit de ambities van gecentraliseerde machthebbers: keizers, koningen of presidenten die enorme middelen mobiliseerden voor doelen die grote delen van hun bevolking aanspraken.<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>Zonder Yongle geen Zheng He.<br>Zonder Kennedy geen Apollo.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p>Tegelijkertijd groeit vandaag het besef dat een duurzame, vrije samenleving niet gebaat is bij almachtige centra, maar juist bij <strong>soevereiniteit van autonome gemeenschappen<\/strong> en begrensde staatsmacht. We willen geen nieuwe keizers, maar misschien nog w\u00e9l grote gezamenlijke ambities.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Co\u00f6rdinatie is iets anders dan centralisatie<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>De spanning tussen centrale ambitie en decentrale vrijheid lijkt onoplosbaar, maar dat hoeft niet zo te zijn. De geschiedenis biedt meer modellen dan alleen het keizerlijke of presidenti\u00eble.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Historisch voorbeeld: ondernemende steden<\/h3>\n\n\n\n<p>De Nederlandse zee-expansie in de 17e eeuw \u2014 via de <a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Verenigde_Oost-Indische_Compagnie\">VOC <\/a>en de <a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Geoctrooieerde_West-Indische_Compagnie\">WIC<\/a> \u2014 kwam voort uit stedelijke handelskringen en private compagnie\u00ebn. Niet uit een prinselijk bevel, maar uit <a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Staten-Generaal_(Republiek)\">licenties verleend door <\/a>de<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Staten-Generaal_(Republiek)\"> Staten-Generaal.<\/a> De staat stelde de kaders, maar de ambitie en uitvoering kwamen van rijke en invloedrijke ondernemers in de samenleving zelf. Zij wilden het, zij organiseerden het, en zij financierden het grotendeels zelf.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Hedendaags voorbeeld: SpaceX en particuliere ambitie<\/h3>\n\n\n\n<p>Een hedendaags voorbeeld van dit model zien we in de ruimtevaart. Waar de Amerikaanse maanlanding in de jaren zestig nog een centraal staatsproject was, is de huidige Mars-ambitie van Elon Musk geheel particulier georganiseerd.<br>Met <strong><a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/SpaceX\">SpaceX<\/a><\/strong> ontwikkelt Musk raketten, infrastructuur en missies die voorheen alleen in handen van grootmachten waren. De staat (NASA) speelt hier niet de rol van regisseur, maar van klant en scheidsrechter. Dit toont aan dat horizonverruimende projecten in de 21e eeuw ook buiten het klassieke staatsmodel kunnen ontstaan: vanuit ondernemerschap, netwerken en kapitaalmarkten. Wat ooit alleen keizers konden, kunnen nu vrije actoren \u2014 mits er een stabiel juridisch kader is.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Ambitie is geen garantie op succes<\/h3>\n\n\n\n<p>En al deze voorbeelden betekenen natuurlijk niet dat er tussen het uitspreken van de ambitie en de uiteindelijke realisatie niets mis kan gaan. De ambitie kan achteraf te groot blijken, de politieke omstandigheden die het project mogelijk maakten kunnen veranderen, het geld kan opraken of de uitvoering laat technisch te wensen over.<br>Waar het om gaat, is dat zonder ambitie en het daadwerkelijk beginnen met de uitvoering ervan, geen vooruitgang mogelijk is. Er bestaat echter voor niemand een garantie op succes. Ook het Apollo-programma kende meerdere momenten waarop het jammerlijk had kunnen mislukken. En ook de VOC is uiteindelijk failliet gegaan.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Naar een samenleving van soevereine kringen<\/h3>\n\n\n\n<p>In een moderne context kan een samenleving die is opgebouwd uit <strong>soevereine kringen<\/strong> \u2014 culturele, wetenschappelijke, economische, religieuze \u2014 eveneens gezamenlijke horizonprojecten ontwikkelen. Niet door bevel, maar door vrije samenwerking binnen een stabiel juridisch kader. De staat is dan misschien wel de scheidsrechter bij conflicten, maar niet noodzakelijk de regisseur.<\/p>\n\n\n\n<p>In <a href=\"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/kuypers-soevereiniteit-in-eigen-kring\/\">dit blogartikel over Kuypers beginsel van \u2018soevereiniteit in eigen kring\u2019<\/a> leg ik deze gedachte verder uit. Het laat zien hoe een samenleving ambitieus kan blijven zonder autoritair te worden \u2014 en die ambitie is een cruciale voorwaarde voor elke toekomstgerichte beschaving.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Vooruitgang zonder keizer?<\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><a href=\"https:\/\/www.goodreads.com\/en\/book\/show\/54728.Entering_Space\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"503\" height=\"747\" src=\"https:\/\/ortogonaal.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Zubrik-spacefaring.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-2297\" style=\"width:188px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/ortogonaal.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Zubrik-spacefaring.png 503w, https:\/\/ortogonaal.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Zubrik-spacefaring-202x300.png 202w, https:\/\/ortogonaal.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Zubrik-spacefaring-8x12.png 8w\" sizes=\"auto, (max-width: 503px) 100vw, 503px\" \/><\/a><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Zubrin\u2019s waarschuwing blijft terecht: zonder horizonverruiming verdort een beschaving. Maar de les van Zheng He hoeft niet te zijn dat we een nieuwe keizer nodig hebben.<\/p>\n\n\n\n<p>De les kan ook zijn dat we de <strong>structuur van ambitie moeten herdenken<\/strong>: hoe kunnen vrije, pluriforme gemeenschappen samenwerken aan grootse projecten \u2014 zoals ruimtevaart \u2014 zonder afhankelijk te zijn van \u00e9\u00e9n centrale macht?<\/p>\n\n\n\n<p>De technologie van onze tijd maakt dat steeds realistischer. Netwerken, AI, open kennisstromen en decentrale organisaties cre\u00ebren mogelijkheden voor co\u00f6rdinatie die Zheng He\u2019s keizer nooit had kunnen dromen.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Slot<\/h2>\n\n\n\n<p>Tussen Zheng He en Mars ligt niet alleen een oceaan van tijd, maar ook een cruciale keuze:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p><strong>Organiseren we onze ambitie top-down, of bouwen we een nieuwe architectuur waarin vrijheid en horizonverruiming elkaar versterken?<\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p>Het eerste bracht China tijdelijk grootheid en daarna stagnatie. Het tweede zou wel eens de sleutel kunnen zijn tot een beschaving die vrij \u00e9n vooruitstrevend is \u2014 en dat is precies de keuze waarvoor wij vandaag staan.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wat leren Zheng He\u2019s ontdekkingsreizen ons over visie, macht en stagnatie \u2014 en hoe Zubrin\u2019s droom van Mars ons herinnert aan de noodzaak van ambitie?\u201d<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":2300,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[567,333,484,29],"tags":[],"class_list":["post-2298","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-civilisatie","category-geschiedenis","category-overheid","category-politieke-elite"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.3 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Tussen Zheng He\u2019s vloot en Zubrin\u2019s Mars-expeditie: wanneer heeft vooruitgang een keizer nodig? - Ortogonaal: tegendraadse meningen<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Wat leren Zheng He\u2019s ontdekkingsreizen ons over visie, macht en stagnatie \u2014 en hoe Zubrin\u2019s droom van Mars ons herinnert aan de noodzaak van ambitie?\u201d\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Tussen Zheng He\u2019s vloot en Zubrin\u2019s Mars-expeditie: wanneer heeft vooruitgang een keizer nodig? - Ortogonaal: tegendraadse meningen\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Wat leren Zheng He\u2019s ontdekkingsreizen ons over visie, macht en stagnatie \u2014 en hoe Zubrin\u2019s droom van Mars ons herinnert aan de noodzaak van ambitie?\u201d\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Ortogonaal: tegendraadse meningen\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-10-12T13:04:46+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-10-13T16:36:04+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/ortogonaal.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/ChatGPT-Image-12-okt-2025-14_50_06-1024x683.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"683\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Dick Ahles\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Dick Ahles\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Estimated reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"5 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Dick Ahles\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/111ec5a835f23a48e33e06e64fa1c7d4\"},\"headline\":\"Tussen Zheng He\u2019s vloot en Zubrin\u2019s Mars-expeditie: wanneer heeft vooruitgang een keizer nodig?\",\"datePublished\":\"2025-10-12T13:04:46+00:00\",\"dateModified\":\"2025-10-13T16:36:04+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\\\/\"},\"wordCount\":853,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/10\\\/ChatGPT-Image-12-okt-2025-14_50_06.png\",\"articleSection\":[\"Civilisatie\",\"Geschiedenis\",\"Overheid\",\"Politiek\"],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\\\/\",\"name\":\"Tussen Zheng He\u2019s vloot en Zubrin\u2019s Mars-expeditie: wanneer heeft vooruitgang een keizer nodig? - Ortogonaal: tegendraadse meningen\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/10\\\/ChatGPT-Image-12-okt-2025-14_50_06.png\",\"datePublished\":\"2025-10-12T13:04:46+00:00\",\"dateModified\":\"2025-10-13T16:36:04+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/111ec5a835f23a48e33e06e64fa1c7d4\"},\"description\":\"Wat leren Zheng He\u2019s ontdekkingsreizen ons over visie, macht en stagnatie \u2014 en hoe Zubrin\u2019s droom van Mars ons herinnert aan de noodzaak van ambitie?\u201d\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/10\\\/ChatGPT-Image-12-okt-2025-14_50_06.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/10\\\/ChatGPT-Image-12-okt-2025-14_50_06.png\",\"width\":1536,\"height\":1024,\"caption\":\"Een schets van \u00e9\u00e9n Zheng He schip met 12 zeilen. Deze tekening komt uit de bespreking van Zheng He maritieme expeditie in de Indishe oceaan in het kaartenboek van Mao Kun.\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Tussen Zheng He\u2019s vloot en Zubrin\u2019s Mars-expeditie: wanneer heeft vooruitgang een keizer nodig?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/\",\"name\":\"Ortogonaal: tegendraadse meningen\",\"description\":\"Meningen van een Nutteloze Toeschouwer\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/111ec5a835f23a48e33e06e64fa1c7d4\",\"name\":\"Dick Ahles\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/bd58df99612fcafb2fdfd70cf4afb07dc24790f2c614f8ff29d87f945e67a86a?s=96&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/bd58df99612fcafb2fdfd70cf4afb07dc24790f2c614f8ff29d87f945e67a86a?s=96&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/bd58df99612fcafb2fdfd70cf4afb07dc24790f2c614f8ff29d87f945e67a86a?s=96&r=g\",\"caption\":\"Dick Ahles\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/ortogonaal.nl\\\/en\\\/author\\\/dick\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Tussen Zheng He\u2019s vloot en Zubrin\u2019s Mars-expeditie: wanneer heeft vooruitgang een keizer nodig? - Ortogonaal: tegendraadse meningen","description":"Wat leren Zheng He\u2019s ontdekkingsreizen ons over visie, macht en stagnatie \u2014 en hoe Zubrin\u2019s droom van Mars ons herinnert aan de noodzaak van ambitie?\u201d","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/","og_locale":"en_GB","og_type":"article","og_title":"Tussen Zheng He\u2019s vloot en Zubrin\u2019s Mars-expeditie: wanneer heeft vooruitgang een keizer nodig? - Ortogonaal: tegendraadse meningen","og_description":"Wat leren Zheng He\u2019s ontdekkingsreizen ons over visie, macht en stagnatie \u2014 en hoe Zubrin\u2019s droom van Mars ons herinnert aan de noodzaak van ambitie?\u201d","og_url":"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/","og_site_name":"Ortogonaal: tegendraadse meningen","article_published_time":"2025-10-12T13:04:46+00:00","article_modified_time":"2025-10-13T16:36:04+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":683,"url":"https:\/\/ortogonaal.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/ChatGPT-Image-12-okt-2025-14_50_06-1024x683.png","type":"image\/png"}],"author":"Dick Ahles","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Dick Ahles","Estimated reading time":"5 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/ortogonaal.nl\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/ortogonaal.nl\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/"},"author":{"name":"Dick Ahles","@id":"https:\/\/ortogonaal.nl\/#\/schema\/person\/111ec5a835f23a48e33e06e64fa1c7d4"},"headline":"Tussen Zheng He\u2019s vloot en Zubrin\u2019s Mars-expeditie: wanneer heeft vooruitgang een keizer nodig?","datePublished":"2025-10-12T13:04:46+00:00","dateModified":"2025-10-13T16:36:04+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/ortogonaal.nl\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/"},"wordCount":853,"image":{"@id":"https:\/\/ortogonaal.nl\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/ortogonaal.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/ChatGPT-Image-12-okt-2025-14_50_06.png","articleSection":["Civilisatie","Geschiedenis","Overheid","Politiek"],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/ortogonaal.nl\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/","url":"https:\/\/ortogonaal.nl\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/","name":"Tussen Zheng He\u2019s vloot en Zubrin\u2019s Mars-expeditie: wanneer heeft vooruitgang een keizer nodig? - Ortogonaal: tegendraadse meningen","isPartOf":{"@id":"https:\/\/ortogonaal.nl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/ortogonaal.nl\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/ortogonaal.nl\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/ortogonaal.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/ChatGPT-Image-12-okt-2025-14_50_06.png","datePublished":"2025-10-12T13:04:46+00:00","dateModified":"2025-10-13T16:36:04+00:00","author":{"@id":"https:\/\/ortogonaal.nl\/#\/schema\/person\/111ec5a835f23a48e33e06e64fa1c7d4"},"description":"Wat leren Zheng He\u2019s ontdekkingsreizen ons over visie, macht en stagnatie \u2014 en hoe Zubrin\u2019s droom van Mars ons herinnert aan de noodzaak van ambitie?\u201d","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/ortogonaal.nl\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-GB","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/ortogonaal.nl\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/ortogonaal.nl\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/#primaryimage","url":"https:\/\/ortogonaal.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/ChatGPT-Image-12-okt-2025-14_50_06.png","contentUrl":"https:\/\/ortogonaal.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/ChatGPT-Image-12-okt-2025-14_50_06.png","width":1536,"height":1024,"caption":"Een schets van \u00e9\u00e9n Zheng He schip met 12 zeilen. Deze tekening komt uit de bespreking van Zheng He maritieme expeditie in de Indishe oceaan in het kaartenboek van Mao Kun."},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/ortogonaal.nl\/zheng-he-zubrin-vooruitgang\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/ortogonaal.nl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Tussen Zheng He\u2019s vloot en Zubrin\u2019s Mars-expeditie: wanneer heeft vooruitgang een keizer nodig?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/ortogonaal.nl\/#website","url":"https:\/\/ortogonaal.nl\/","name":"Ortogonaal: tegendraadse meningen","description":"Meningen van een Nutteloze Toeschouwer","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/ortogonaal.nl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/ortogonaal.nl\/#\/schema\/person\/111ec5a835f23a48e33e06e64fa1c7d4","name":"Dick Ahles","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/bd58df99612fcafb2fdfd70cf4afb07dc24790f2c614f8ff29d87f945e67a86a?s=96&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/bd58df99612fcafb2fdfd70cf4afb07dc24790f2c614f8ff29d87f945e67a86a?s=96&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/bd58df99612fcafb2fdfd70cf4afb07dc24790f2c614f8ff29d87f945e67a86a?s=96&r=g","caption":"Dick Ahles"},"url":"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/author\/dick\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2298","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2298"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2298\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2312,"href":"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2298\/revisions\/2312"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2300"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2298"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2298"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ortogonaal.nl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2298"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}